YAZAR TIKANIKLIĞI

Yazar tıkanıklığı çoğu kişinin yazma sürecinde en az bir kez karşılaştığı bir durum.

Neden tıkanıyoruz?

Kendimizden ilk seferde iyi bir metin bekliyoruz. Her cümlenin düzgün, etkileyici ve yerli yerinde olmasını istemek yazmayı yavaşlatabilir. İlk taslak bunun için var. Metni düzeltmek, geliştirmek ve hatta büyük bölümlerini değiştirmek daha sonra yapılabilir. Bir noktada kendi metninize fazla yaklaştığınızı da unutmayın. Uzun süre aynı hikâyeyle uğraşınca sorunun nerede olduğunu görmek zorlaşabilir. Güvendiğiniz bir ilk okurdan ya da yazma sürecinde size yol gösterebilecek birinden görüş almak, gözden kaçırdığınız noktaları fark etmenize yardımcı olabilir.

Gerçekten küçük bir sorun olamaz mı?

Hikâyede bir sorun olduğunu fark edemiyoruz. Bazen bir sahneyi yazamamanızın nedeni sonraki adımı henüz belirlememiş olmanızdır. Karakterin ne yapacağını, olayın nereye bağlanacağını ya da o sahnenin hikâyede neden bulunduğunu bilmiyorsanız kalem de ilerlemeyebilir. Böyle zamanlarda yazmaya uğraşmak yerine hikâyeye birkaç soru sormak işe yarar: Burada ne olması gerekiyor? Karakterim ne istiyor? Bu bölüm çıkarılırsa hikâyeden ne eksilir?

Sürekli değerlendirmeli miyiz?

Yazdığımızı sürekli değerlendiriyoruz. Daha paragraf bitmeden geri dönüp düzeltmeye başlamak düşüncenin akışını keser. Yazma ve düzeltme işini mümkün olduğunca birbirinden ayırmak rahatlatıcı olabilir. Önce anlatın. Sonra dönüp neyin kalacağına karar verin.

Bazen yorulduğunuzu kabul edebiliyor muyuz?

Yoruluyoruz. Her boş sayfanın üzerine gitmek gerekmiyor. Uzun süredir aynı metinle uğraşıyorsanız kısa bir ara vermek, okumak, yürümek ya da bambaşka bir şeyle ilgilenmek zihninizi toparlayabilir. Birkaç saat veya birkaç gün uzaklaşmak hikâyenizi unutturmaz.

Tıkandığınızda ne yapabilirsiniz?

Kendinize küçük bir çıkış yolu açın. Sahneyi kusursuz yazmaya çalışmadan birkaç cümleyle ne olacağını anlatın. Sonraki bölümü yazamıyorsanız ileride geçen ve kafanızda daha açık olan bir sahneye geçin. Karakterinizin ne yapacağını bilmiyorsanız onun isteğini ve önündeki engeli yeniden düşünün. Hiçbiri işe yaramıyorsa dosyayı bir süre kapatın.

Yazarken durmak olağan. Asıl önemli olan, her duraksamayı “Artık yazamıyorum.” diye yorumlamamak. Nerede zorlandığınızı bulduğunuzda yeniden başlamak da kolaylaşır.

Elif İpek Bilek
Yazar Koçu